Fascynacja Franka Kotnika zabawkowymi pociągami zaczęła się, gdy otrzymał swój pierwszy wagonik firmy Lionel jako dziecko, jeszcze w latach 60. W 2015 roku, po odwiedzeniu z synem Muzeum Kolei na Long Island, Kotnik był pod wrażeniem muzealnej inicjatywy fundraisingowej wykorzystującej okolicznościowe wagoniki dedykowane różnym firmom i organizacjom. Jako członek rady 5103 im. ks. Shermana w Queens w Nowym Jorku Kotnik od razu pomyślał o programie rady Pamiętaj o Chrystusie w Boże Narodzenie (Keep Christ in Christmas).
„Program Pamiętaj o Chrystusie w Boże Narodzenie zawsze był dla mnie ważny, więc kiedy rozmawiałem z dyrektorem muzeum, pomyślałem sobie, że świetnie byłoby zorganizować świąteczną zbiórkę” – tłumaczy Kotnik. „Nagłośniłem pomysł w mojej radzie. Don Fisher, dyrektor muzeum, przeprowadził mnie przez cały proces, i tak zaprojektowałem pierwszy wagonik”.
Rada przedstawiła swój pierwszy projekt w 2018 roku i od tego czasu wagoniki pozostają istotną częścią jej zbiórek pieniężnych.
„Chciałem zrobić tylko jeden, ale od 2018 roku stworzyliśmy 12 różnych projektów” – mówi Kotnik. „To takie same zabawkowe pociągi, jakimi bawiły się dzieci w latach 50., 60. i 70., ale są produkowane przez Lionel specjalnie dla Rycerzy Kolumba”.
Kotnik z natury jest innowatorem. Gdy pracował w nowojorskim Wydziale Transportu, projektował i wytwarzał ogrodzenia dla całego miasta oraz uchwyty na znaki drogowe, z których ponad 100 zamontowano wzdłuż Szóstej Alei na Manhattanie. Wzdłuż tej „Alei Ameryk” zawieszono na nich kultowe tablice z symbolami różnych państw.
Po ataku na World Trade Center 11 września 2001 roku nie tylko pracował po godzinach, by stworzyć i zainstalować tymczasowe znaki drogowe, tworząc objazdy wokół miejsca tragedii, lecz także był jednym z wolontariuszy w Strefie Zero, którzy nocą cięli przeznaczone do usunięcia elementy stalowe.
Chociaż w inicjatywie rady najważniejsze jest Boże Narodzenie, Kotnik zaprojektował także wagoniki upamiętniające kamienie milowe w dziejach Rycerzy Kolumba, m.in. 125. rocznicę powstania Stopnia Patriotycznego, którą Zakon obchodził na początku 2025 roku.
Pierwszy wagonik został zakupiony bardzo szybko, dlatego rada 5103 zamówiła drugi projekt, by uczcić uroczystości rocznicowe, które odbyły się 22 lutego 2025 roku w katedrze św. Patryka w Nowym Jorku.
„Gdy zadzwonili do mnie, żebym zaprojektował wagonik z motywem Stopnia Patriotycznego, wstępny projekt miałem gotowy w niecałe dwie godziny” – mówi Kotnik.
Wagonik typu Lionel O-gauge ma wysokość 5,71 cm i przedstawia zdjęcia z ceremonii Stopnia Patriotycznego 22 lutego 1900 roku, a także z tej przeprowadzonej w 2025 roku w Katedrze św. Patryka.
W czerwcu Kotnik oraz inni członkowie rady wręczyli prototypowy wagonik Najwyższemu Mistrzowi Michaelowi McCuskerowi, również entuzjaście pociągów. Rada 5103 rozpromowała też swoje pociągi i zebrała zamówienia na przedświąteczne przesyłki.
Na przestrzeni lat inne projekty Kotnika upamiętniły beatyfikację bł. Michaela McGivneya w 2020 roku, dodanie słów „a nad nim Bóg” do tekstu Ślubowania Wierności Sztandarowi w 1954 roku oraz 140. rocznicę powstania Zakonu obchodzoną w 2022 roku.
Każdy cent, który rada 5103 zbiera dzięki wagonikom, zostaje przeznaczony na Knights of Columbus Charities. Rada sprzedała jak dotąd niemal 2,2 tysiąca wagoników, dzięki którym zebrała ponad 37 tysięcy dolarów na różnorakie Inicjatywy Zakonu, m.in. na Fundusz na rzecz Pomocy Chrześcijańskim Uchodźcom, Fundusz Solidarności z Ukrainą, przeciwdziałanie skutkom klęsk żywiołowych i Olimpiady Specjalne.
„Ponad połowa tych pieniędzy została przeznaczona na Fundusz na rzecz Pomocy Chrześcijańskim Uchodźcom, który jest naszym priorytetem” – mówi Ken Engesser, Skarbnik rady. „Zawsze mieliśmy właśnie taką wizję projektu – jego głównym celem miała być sprzedaż wagoników i przeznaczenie środków na globalne potrzeby Zakonu”.
Engesser dodał, że ten program jest doskonałym przykładem zachęcania członków do zrobienia użytku z własnej kreatywności i zainteresowań w służbie dobra.
„To coś wyjątkowego, coś poza standardową działalnością Rycerzy Kolumba” – stwierdził. „To też sygnał dla innych rad, że mogą zapytać swoich członków: »Jakie macie hobby? Co lubicie robić?«. Może znajdą się podobnie myślący ludzie i jakoś to wykorzystasz”.
Tak długo, jak spływają zamówienia, Kotnik ma wiele pomysłów na rozwinięcie działalności i tworzenie kolejnych wagoników inspirowanych różnymi wydarzeniami. Wśród nich jest jeden szczególny projekt na okazję, na którą czekają z nadzieją i modlitwą Rycerze na całym świecie – kanonizację bł. ks. Michaela McGivneya. „Już zaprojektowałem ten wagonik, więc gdy to się wydarzy, będę gotowy”.
Aby dowiedzieć się więcej o dziele rady 5103 lub dokonać zakupu, odwiedź stronę kofc5103.org/trains.
*****
CECILIA ENGBERT pracuje w dziale komunikacji Rycerzy Kolumba.